អ្នកប្រើប្រាស់:ទុយ សាហាក់
រៀនយល់ដឹង ពីច្បាប់ចរាចរណ៍ រៀបចំដោយ ទុយ សាហាក់ អង្គការសហការអន្ដរជាតិកម្ពុជា( ICC )
អារម្ភកថា សព្វថ្ងៃនេះ នៅព្រះជាណាចក្រកម្ពុជាយើងកំពុងមានការអភិវឌ្ឍន៍ ទាំងថ្នាក់ជាតិនិងថ្នាក់ក្រោមជាតិ ហើយអ្វីដែលរាជរដ្ឋាភិបាលបាននិងកំពុងយកចិត្ដទុកដាក់នោះ គឺប្រព័ន្ធផ្លូវគមនាគមន៍ តាំងពីតំបន់ទីក្រុង រហូតដល់តំបន់ជនបទ។ ឯប្រជាពលរដ្ឋក៏មានការប្រើប្រាស់យានយន្ដ កាន់តែច្រើនឡើងៗ លឿនជាងការយល់ដឹងពីច្បាប់ចរាចរណ៍ ដែលជាមូលហេតុមួយ នាំឲ្យមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍កើនឡើងជារៀងរាល់ថ្ងៃ ព្រោះ ការផ្សព្វផ្សាយអប់រំអំពីច្បាប់ចរាចរណ៍ ឃើញថាមិនទាន់បានទូលំទូលាយនៅឡើយ។
ដោយយោងតាមសេចក្ដីប្រកាសអំពីការពង្រឹងនូវការអនុវត្ដច្បាប់ចរាចរណ៍ផ្លូវគោករបស់រាជរដ្ឋាភិបាល និង ការចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំងទៅលើសុវត្ថិភាពចរាចរណ៍ នោះអង្គការសហការអន្ដរជាតិកម្ពុជា(ICC ) ខេត្តរតនគិរី ចង់ចូលរួមចំណែកជួយដល់អ្នកបើកបរ ដោយ ធ្វើការផ្សព្វផ្សាយ អប់រំអំពីច្បាប់ចរាចរណ៍ផ្លូវគោក ដើម្បីបង្កើនការយល់ដឹងដល់អ្នកអាន អ្នកសិក្សានិងអ្នកបើកបរ ជាពិសេសបងប្អូនជនជាតិដើមភាគតិច នៅតំបន់ឦសាន ឲ្យបានកាន់តែទូលំទូលាយឡើងក្នុងការធ្វើចរាចរណ៍ផ្លូវគោក និងសុវត្ថិភាពចរាចរណ៍ ដោយមានគំនិតផ្ដួចផ្លើមចងក្រងនិងរៀបរៀងធ្វើជាសៀវភៅមួយ ហៅថា «សៀវភៅយល់ដឹងពីប្បាប់ចរាចរណ៍ » ជាភាសាជនជាតិដើមភាគតិច (មានភាសាទំពួន គ្រឹង ព្រៅ កាវែត) និងភាសាខ្មែរ
សៀវភៅនេះ ផ្ដោតទៅលើចំនុចសំខាន់ៗ មួយចំនួនដែលយើងជួបប្រទះរាល់ថ្ងៃ ដូចជា - លក្ខណៈសម្បត្ដិនៃអ្នកបើកបរ - យានយន្ដដែលអាចធ្វើចរាចរណ៍បាន (តាមផ្លូវច្បាប់) - ការយល់ដឹងពីផ្លាកសញ្ញាចរាចរណ៍និងការអនុវត្ដ - ច្បាប់នៃការបើកបរ ៖ ១- ពេលកំពុងបើកបរនិងការប្រុងប្រយ័ត្ន ២- ការឈប់ ឬ ចត ៣- ការបើកបរនៅពេលយប់ ៥- ការបើកប្រជែងគ្នា (វ៉ាគ្នា) ៦- សុជីវធម៌ និង អធ្យាស្រ័យក្នុងពេលបើកបរ - គោលការណ៍នៃច្បាប់ចរាចណ៍សំខាន់ៗ - ករណីគ្រោះថ្នាក់ និងស្លាប់ដោយចរាចរណ៍ លើសពីនេះ យើងក៏លើកយកករណីគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ខ្លះៗ មកបង្ហាញផងដែរ ដើម្បីជាការរំលឹកដាស់តឿន ដល់អ្នកបើកបរ ឲ្យមានការប្រុងប្រយ័តជានិច្ច។
យើងសង្ឃឹមថា មេរៀននៅក្នុង« សៀវភៅយល់ដឹងពីច្បាប់ចរាចរណ៍ » នេះ នឹងឆ្លើយតបតាម សេចក្ដីត្រូវការរបស់លោកអ្នកអាន អ្នកបើកបរ យានយន្ដគ្រប់ប្រភេទ នោះនឹងអាចជួយកាត់បន្ថយនូវគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ ហើយទទួលបាននូវសុវត្ថិភាពចរាចរណ៍ច្រើនជាង។
អង្គការសហការអន្ដរជាតិកម្ពុជា(ICC ) ចង់ឃើញលោក លោកស្រី បងប្អូនជនរួមជាតិយើងទាំងអស់គ្នា បានកាន់តែយល់ដឹង និងអនុវត្ដច្បាប់ចរចរណ៍បានល្អប្រសើរឡើងៗជារៀងរាល់ថ្ងៃ ដើម្បីសុភមង្គលគ្រួសារ និងសន្ដិសុខសង្គម ។ ម្យ៉ាងទៀត យើងក៏ចង់ឲ្យលោកអ្នកអាន អ្នកបើកបរទាំងអស់ ដែលបានអាន សិក្សានូវ សៀវភៅយល់ដឹងពីច្បាប់ចរាចរណ៍ នេះហើយ ជួយផ្សព្វផ្សាយ ឬរំលឹកដាស់តឿន ដល់ក្រុមគ្រួសារ និងអ្នកជិតខាង អំពីការយកចិត្ដទុកដាក់ក្នុងការអនុវត្ដច្បាប់ចរាចរណ៍ ឲ្យបានកាន់តែផុលផុសឡើងថែមទៀតផងដែរ ។ យើងខ្ញុំសង្ឃឹមថា សៀវភៅនេះនឹងផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ជាច្រើន ដល់ប្រិយមិត្តអ្នកអាន អ្នកបើកបរ ក្នុងការបង្កើនចំណេះដឹង បន្ថែមទៀត ក្រៅពីការរៀននៅសាលាបើកបរនោះ ដើម្បីរួមចំណែកក្នុងការ ថែរក្សាសន្ដិសុខនិងសណ្ដាប់ធ្នាប់នៃសង្គមជាតិយើង។ យើងខ្ញុំរីករាយ និងរង់ចាំទទួលនូវមតិរិះគន់កែលំអ ពីមិត្តអ្នកអាន អ្នកបើកបរ គ្រប់ពេលវេលា ដើម្បីក្រុមការងារយើងខ្ញុំ គិតគូកែសំរួល អោយកាន់តែល្អប្រសើរឡើងទៀត។
សូមអរគុណ !
មាតិកា ក/ គោលបំណង (ច្បាប់ចរាចរណ៍ផ្លូវគោក ជំពូក១ មាត្រា ២) ខ/ អ្នកបើកបរ គ/ ការយល់ដឹងពីផ្លាកសញ្ញាចរាចរណ៍ ១- ការយល់ដឹងពីផ្លាកសញ្ញាចរាចរណ៍ផ្សេងៗ ២- ការយល់ដឹងពីផ្លាកសញ្ញាគ្រោះថ្នាក់ និងការអនុវត្ដ ៖
ឃ/ ច្បាប់នៃការបើកបរ ៖ ១- យានយន្ដ ដែលអាចធ្វើចរាចរណ៍(បើកបរ)បាន ២- ពេលកំពុងបើកបរនិងការប្រុងប្រយ័ត ៣- ការឈប់ ឬ ចត ៤- ការបើកបរនៅពេលយប់ ៥- ការបើកប្រជែងគ្នា (វ៉ាគ្នា) ៦- សុជីវធម៌ និង អធ្យាស្រ័យក្នុងពេលបើកបរ ង/ គោលការណ៍នៃច្បាប់ចរាចណ៍សំខាន់ៗ ច/ ករណីគ្រោះថ្នាក់ និងស្លាប់ដោយចរាចរណ៍
ក/ គោលបំណង
ច្បាប់នេះ មានគោលបំណង ៖ ១- រក្សាសណ្ដាប់ធ្នាប់ សុវត្ថិភាព ក្នុងការធ្វើចរាចរណ៍នៅលើផ្លូវថ្នល់ ២- ការពារអាយុជីវិត មនុស្ស សត្វ និងការពារបរិស្ថាន ៣- ទប់ស្កាត់ការប៉ះពាល់សុខភាពមនុស្ស និងការខូចខាតទ្រព្យសម្បត្ដិរដ្ឋនិងឯកជន ៤- ទប់ស្ដាត់ការប្រព្រឹត្ដបទល្មើស ដែលបណ្ដាលមកពីការប្រើប្រាស់ផ្លូវថ្នល់
( ច្បាប់ចរាចរណ៍ ជំពូក២ )
ខ/ អំពីអ្នកបើកបរ តើអ្នកបើកបរយានយន្ដ ត្រូវមានអ្វីខ្លះ? ហើយប្រការអ្វីខ្លះ
ដែលអ្នកបើកបរគួរធ្វើនិងមិនគួរធ្វើ ? ( ច្បាប់ចរាចរណ៍ ជំពូក៣ )
លក្ខខ័ណ្ឌនៃអ្នកបើកបរយានយន្ដ ៖
- អ្នកបើកបរម៉ូតូ ត្រូវមានអាយុ ចាប់ពី ១៦ឆ្នាំ ឡើងទៅ
- អ្នកបើកបររថយន្ដ ត្រូវមានអាយុ ចាប់ពី ១៨ឆ្នាំ ឡើងទៅ - អ្នកបើកបរ ត្រូវបានរៀនបើកបរ ពីសាលាបើកបរ ដែលបញ្ជាក់ដោយប័ណ្ណបើកបរ
ពីក្រសួងសាធារណការនិងដឹកជញ្ជូន តាមប្រភេទ (ធំ / តូច )។
គ/ ការយល់ដឹងពីផ្លាកសញ្ញាចរាចរណ៍ផ្សេងៗ ៖
១- ផ្លាកសញ្ញាផ្លូវខ្វែង ៖ អ្នកបើកបរ ត្រូវបន្ថយល្បឿន មើលឆ្វេង មើលស្ដាំ ហើយបើកបរ ដោយប្រុង
ប្រយ័តនៅខាងស្ដាំដៃជានិច្ច ពេលដែលឃើញសញ្ញា គ្រោះថ្នាក់នេះ !
២- ផ្លាកសញ្ញាផ្លូវបំបែកកែងទៅស្ដាំនិងកែងទៅឆ្វេង ៖ អ្នកបើកបរ ត្រូវបន្ថយល្បឿន ហើយបើកបរនៅខាងស្ដាំ
ដៃជានិច្ច ពេលដែលឃើញសញ្ញាគ្រោះថ្នាក់នេះ !
បើមានអ្វីបាំងមើលគ្នាមិនឃើញពីចម្ងាយ នោះអ្នកបើបរត្រូវចុចស៊ីផ្លេជាសញ្ញាផង ។